و الحمد للَّه . . . تا آخر حديث » . سپس افزود : « كسى كه هر صبح و شام ده بار اين كلمات را تكرار كند خداوند شش پاداش به او مىدهد كه يكى از آنها را اين مىشمارد كه خداوند او را از شيطان و لشكر شيطان حفظش مىكند تا سلطه اى بر او نداشته باشند » ( 1 ) . ناگفته روشن است كه گفتن اين كلمات به صورت لقلقه لسان براى اينهمه پاداش كافى نيست بلكه ايمان به محتوى و تخلق به آن نيز لازم است . اين حديث ممكن است اشاره لطيفى به اسماء حسناى خداوند بوده باشد كه مبدء حاكميت و مالكيت او بر عالم هستى است ( دقت كنيد ) . از مجموع آنچه در باره شاخه‌هاى توحيد در آيات گذشته ذكر شد به خوبى مىتوان نتيجه گرفت كه توحيد در عبادت يك حقيقت غير قابل انكار است ، تا آنجا كه هيچ انسان فهميده و عاقلى نبايد به خود اجازه دهد كه در برابر بتها سجده كند ، لذا به دنبال آن با لحنى قاطع و تشددآميز مىگويد : « بگو : آيا به من دستور مىدهيد كه غير خدا را عبادت كنم اى جاهلان » ؟ ! ( * ( قُلْ أَ فَغَيْرَ اللَّه تَأْمُرُونِّي أَعْبُدُ أَيُّهَا الْجاهِلُونَ ) * ) . اين سخن مخصوصا با توجه به اينكه كفار و مشركان گاهى پيامبر اسلام ص را دعوت مىكردند كه خدايان آنها را احترام و پرستش كند ، و يا حد اقل از عيبجويى و انتقاد نسبت به بتها بپرهيزد مفهوم عميقترى پيدا مىكند ، و با صراحت اعلام مىدارد كه مساله توحيد و نفى شرك مطلبى نيست كه بتوان بر سر آن معامله و سازش كرد ، شرك بايد در تمام چهره هايش در هم كوبيده شود و از صفحه جهان محو گردد !

--> ( 1 ) « تفسير قرطبى » جلد 8 صفحه 5719 ، و « تفسير ابو الفتوح رازى » جلد 9 صفحه 417 ذيل آيات مورد بحث ( با تلخيص ذيل آن ) .